1641 yilinda Rm Vilayeti Defterdari Mehemmed Murad Efendi
vilayetinin vergi nüfusunu saymakla görevlendirilir. Yapilacak sayima
göre bölgeden ne kadar vergi toplayabilecegine karar verecektir
Osmanli devleti. Bu kitap iste bu defterden yola cikarak yapilan uzun
bir sorusturmanin, icine girilen karmasik bir yolculugun hikayesi. 20.
yüzyilin sonlarinda, Oktay Özel bu agzi siki defteri konusturmaya,
cok yönlü sorgulamaya, icinden ciktigi dönemin olaganüstü kosullari
baglaminda tarihsellestirmeye, anlamlandirmaya girisiyor.
Türkiye 1643, tarihci ile malzemesinin iliskisini ic ice giren paralel
hikayeler olarak ele alan bir deneme. Her ne kadar asil hikaye 16. ve
17. yüzyilda geciyorsa, kahramanlari sahiciyse de, anlatilan son otuz
yilin Türkiyesinin de hikayesi.
Oktay Özelden sahiden acayip bir kitap
Dönemin bütün kaynaklarinin agiz birligi icinde epeyce de dramatik
bir dille yillardir dile getirdikleri, sultanlara ve vezirlere yazdiklari
raporlarda reaya fukarasi tonunda ifadelerle sürekli üzerine dikkati
cektikleri köylünün perisanligi, bu kacgun ya da cela-yi vatan
durumu karsisinda Osmanli yönetimi nihayet harekete gecmis.
Yanlis anlasilmasin, amac onlarin derdine derman olmak degil.
Tersine tekrar zapt ü rapt ve kayit altina alip devleti aliyyenin hazine-i
hümayununun vergi gelirlerine küll ziyan gelmesinin önüne
gecmek.